Toksyna botulinowa typu A wykorzystywana jest w medycynie od wielu lat, a od lat 90 w dermatologii estetycznej.  Jest to białko które łączy się z receptorami włókien mięśniowych, blokując je czasowo zapobiega kurczeniu się mięśni i powstawaniu zmarszczek mimicznych oraz wygładza  obecne.

Głównymi wskazaniami są zmarszczki górnej części twarzy:

  • zmarszczki między brwiami – tzw. kurze łapki,
  • zmarszczki poziome czoła,
  • zmarszczki wokół oczu – tzw. kurze łapki.

Zabieg polega na iniekcji toksyny botulinowej w konkretne punkty na twarzy.  Ilość podanego materiału jest indywidualna, dobrana przez lekarza dla konkretnego pacjenta.
Zabieg nie jest bolesny, powoduje dyskomfort z powodu ukłucia igłą, trwa kilkanaście minut. Efekt pojawia się po ok. 5 dniach i utrzymuje się przez 3-7 miesięcy. Twarz jest gładka, ale pozbawiona efektu maskowatości. Zabieg może być wielokrotnie powtarzany.
Po zabiegu przez 4 godziny należy utrzymać pozycję pionową, przez 24 godziny nie należy latać samolotem.

Przeciwwskazania bezwzględne:

  • zaburzenia przewodnictwa nerwowo-mięśniowego (miastenia gravis, zespoł Lamberta Eatona)
  • nadwrażliwość na składniki preparatu (albuminy ludzkie)
  • Leki- aminoglikozydy (streptomycyna, gentamycyna, amikacyna, kanamycyna itp.), aminochinolony (chlorochina, hydroksychlorochina), D-penicylamina (Cuprenil), cyklosporyna, tubokuraryna, pankuronium, galamina, sukcynylocholina, linkomycyna, tetracyklina, polimyksyna
  • rozległe uszkodzenia skóry;
  • miejscowe infekcje skóry
  • ciąża, okres laktacji

Działania niepożądane:
miejscowe

  • ból, przejściowy obrzęk z delikatnym mrowieniem, drobne krwiaki w miejscu iniekcji
  • nadmierne zwiotczenie mięśni (opadanie powieki, opadanie kącika ust),
  • obniżenie brwi lub uniesienie- mogą to być efekty zamierzone
  • ogólnoustrojowe
  • ból głowy,
  • zaburzenia układu krążenia,
  • wymioty, suchość w jamie ustnej
  • reakcje immunologiczne miejscowe i ogólne


Nadmierna potliwość
W przypadku nadmiernej nadpotliwości zlokalizowanej na dłoniach, stopach, pod pachami i czole można zastosować ostrzykiwanie toksyną botulinową. Działanie preparatu polega na  blokowaniu zakończeń nerwowych zaopatrujących gruczołu potowe. Efekt  rozpoczyna się po kilkunastu dniach i utrzymuje się kilka miesięcy. Nakłucia są nieznacznie bolesne, czasami leczony obszar wymaga znieczulenia miejscowego kremem EMLA.

Działania niepożądane:

  • czasami miejscowa bolesność,
  • przy leczeniu nadpotliwości pach może pojawić się lekki świąd w okolicy pach, mijającym bez leczenia po 1-2 tygodniach,
  • czasem wyrównawcze pocenie innych okolic, również mijające po kilku tygodniach,
  • przy leczeniu nadpotliwości dłoni w kilka dni po zabiegu może wystąpić przejściowe osłabienie siły mięśniowej, polegające na niemożności odwiedzenia, zwłaszcza piątego palca, rzadziej kciuka i wykonania silnego uścisku dłoni. Objawy te jednak zupełnie nie przeszkadzają w wykonywaniu codziennych zajęć ( wyjątek obowiązki z racji zawodu np. u pianisty)
  • istnieje niewielkie ryzyko wystąpienia objawów "grypopodobnych", które ustępują w ciagu kilku dni

Przeciwskazania bezwzględne:

  • zaburzenia przewodnictwa nerwowo-mięśniowego (miastenia gravis, zespół Lamberta Eatona)
  • nadwrażliwość na składniki preparatu (albuminy ludzkie)
  • stosowanie następujących leków lub okres do 1 tygodnia od ich odstawienia: aminoglikozydy (streptomycyna, gentamycyna, amikacyna, kanamycyna itp.),-aminochinolony (chlorochina, hydroksychlorochina), D-penicylamina (Cuprenil), cyklosporyna, tubokuraryna, pankuronium, galamina, sukcynylocholina, linkomycyna, tetracyklina, polimyksyna
  • miejscowe infekcje skóry, ciąża, okres laktacji.